Skip to content
Jesteś w: Strona główna
Jasny Dom pod ochroną konserwatora Utwórz PDF Drukuj Poleć znajomemu
04.07.2009.
Zgodnie z zapowiedzią Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków Barbara Jezierska decyzją z dnia 19 czerwca 2009 r. wpisała do rejestru zabytków piwnice budynku mieszkalnego, tzw. willi „Jasny Dom”, przy ul. Świerszcza 2. Wpis obejmuje poszczególne pomieszczenia piwniczne wraz z zachowanymi inskrypcjami martyrologicznymi oraz drzwiami do cel. Budynek to dawne więzienie NKWD, w którym prawdopodobnie przetrzymywany był m.in. rotmistrz Witold Pilecki i gen. Emila Fieldorfa ps. Nil.

„Jasny Dom” został zbudowany w 1934 roku. Willa stanowi element historycznego założenia „Miasta Ogrodu Włochy”. Zbudowana została w stylu modernistycznym. W założeniu willa miała pełnić funkcje mieszkalno - usługowe. Obiekt przetrwał II wojnę światową bez znacznych uszkodzeń. W 1945 roku, po wkroczeniu wojsk sowieckich do Warszawy, mieszkańcy dostali nakaz opuszczenia obiektu, który przez następne lata miał służyć jako siedziba i areszt NKWD, a następnie jako Rejonowa Komenda Uzupełnień Ludowego Wojska Polskiego. Nie jest dokładnie znana data opuszczenia budynku przez NKWD. Szacuje się, że był to koniec lat 50., początek lat 60. XX wieku. Następnie kamienicę przejął zarząd miejski i przeznaczył na mieszkania komunalne. Starania o odzyskanie domu spadkobiercy rozpoczęli na początku lat 90. Po odzyskaniu nieruchomości w roku 1992 w pomieszczeniach piwnicznych zostały odkryte inskrypcje, świadczące o sposobie wykorzystywania tych pomieszczeń latach powojennych.

Po przeprowadzonych oględzinach okazało się, że dziesięć z jedenastu  pomieszczeń piwnicznych służyło za zbiorowe cele więzienne, jedno (pod schodami) pełniło  funkcję karcera. Zachowane ślady świadczące o tragicznej historii tego miejsca, to przede wszystkim inskrypcje martyrologiczne oraz drzwi do cel. Inskrypcje wyryte zostały na ścianach oraz na drzwiach do cel. Na niektórych drzwiach zachowały się również napisy wykonane ołówkiem kopiowym. Wśród tekstów pojawiają się nazwiska przetrzymywanych osób, daty, kalendarze cyfrowe i kreskowe, adresy, piktogramy etc. W inskrypcjach przeważają głównie lata 1945-1946. Drzwi każdego z pomieszczeń piwnicznych mają wycięte, tzw. „judasze” oraz prostokątne otwory służące prawdopodobnie do podawania posiłków.

W 2005 roku na południowo-zachodniej elewacji budynku odsłonięto tablicę pamiątkową informującą o niezwykłej historii tego miejsca. Same inskrypcje, elementy o charakterze bardzo nietrwałym, po dziś dzień nie zostały odpowiednio zabezpieczone. Tylko wytrwałość i dobra wola właścicieli sprawiły, że do dziś zachowały się w obecnym stanie.

Żródło: http://www.mwkz.pl/aktualnosci/1/120-dawna-siedziba-nkwd-pod-ochron-konserwatorsk-25062009-r

Zmieniony ( 04.07.2009. )
 
« poprzedni artykuł   następny artykuł »
 

Obywatelskie ABC obsługi Planów Miejscowych i decyzji WZ

Pobierz PDF

Polecamy

Dostęp do informacji publicznej dotyczącej samorządu dzielnicowego. 

Działaj lokalnie!

Dzielnica Włochy Warszawa - Portal Informacyjny Stowarzyszenia Sąsiedzkie Włochy Dzielnicy Włochy. Aktualności z Dzielnicy Włochy oraz informacje o działalności Stowarzyszenia Sąsiedzkie Włochy dzielnica Włochy Warszawa Nowe Stare miasto-ogród wlochy Warszawa Stowarzyszenie Sąsiedzkie Włochy Jeśli chciałbyś działać na rzecz rozwoju Starych i Nowych Włoch, jeśli masz pomysły na pozytywne inicjatywy i zmiany w naszej okolicy, zapraszamy Cię do działania w ramach naszego Stowarzyszenia! Kontakt: Dzielnica Włochy Warszawa - Portal Informacyjny Stowarzyszenia Sąsiedzkie Włochy Dzielnicy Włochy. Aktualności z Dzielnicy Włochy oraz informacje o działalności Stowarzyszenia Sąsiedzkie Włochy dzielnica Włochy Warszawa Nowe Stare miasto-ogród wlochy Warszawa Stowarzyszenie Sąsiedzkie Włochy

Logowanie/Rejestracja






Nie pamiętasz hasła?
Konto? Zarejestruj się!

Gościmy

Odwiedza nas 17 gości

Facebook

Kanał RSS

Ankieta

Czy chcesz, aby Stare i Nowe Włochy przyjęły urzędową nazwę Miasto Ogród Włochy?
 
Czy ta zmiana podniesie prestiż osiedla?
 
Czy zmiana nazwy poprawi kulturę przestrzeni?
 

Portal Informacyjny- Stowarzyszenie Sąsiedzkie Włochy to informacje na tematy takie jak: Dzielnica Włochy, Stare Włochy, Nowe Włochy.